Iran đã xử tử ít nhất 21 người kể từ khi cuộc chiến với Hoa Kỳ và Israel nổ ra hai tháng trước, đồng thời bắt giữ hơn 4.000 người với các cáo buộc liên quan đến an ninh quốc gia, người đứng đầu nhân quyền Liên Hợp Quốc Volker Turk cho biết vào thứ Tư, ngày 29 tháng 4.
Turk cho biết ít nhất chín người đã bị xử tử liên quan đến các cuộc biểu tình vào tháng 1, 10 người vì bị cáo buộc là thành viên của các nhóm đối lập, và hai người với tội danh gián điệp.
"Tôi vô cùng kinh hoàng khi – bên cạnh những tác động vốn đã nghiêm trọng của cuộc xung đột – quyền của người dân Iran vẫn tiếp tục bị chính quyền tước đoạt theo những cách thức khắc nghiệt và tàn bạo," Turk phát biểu trong một tuyên bố.
"Tôi kêu gọi chính quyền dừng tất cả các vụ xử tử tiếp theo, thiết lập lệnh tạm hoãn việc sử dụng hình phạt tử hình, đảm bảo đầy đủ quyền xét xử công bằng và đúng quy trình, đồng thời ngay lập tức trả tự do cho những người bị giam giữ tùy tiện," ông nói.
Chính quyền Iran đã giết chết hàng nghìn người trong các cuộc biểu tình chống chính phủ vào tháng 1, đây là bất ổn trong nước nghiêm trọng nhất của Iran kể từ thời kỳ Cách mạng Hồi giáo năm 1979. Các nhóm nhân quyền cho biết chính phủ đã tiếp tục đàn áp các đối thủ trong thời chiến.
Iran vào tháng 1 đã bác bỏ sự lên án của Hội đồng Nhân quyền Liên Hợp Quốc, gọi đó là hành động "chính trị hóa."
Tuần trước, tổ chức Iran Human Rights có trụ sở tại Na Uy cho biết ít nhất 3.646 người đã bị bắt giữ, với ít nhất 767 trường hợp được ghi nhận sau khi lệnh ngừng bắn bắt đầu vào ngày 8 tháng 4.
Turk cho biết nhiều người trong số hàng nghìn người bị giam giữ "đã bị cưỡng bức mất tích, tra tấn hoặc bị áp dụng các hình thức đối xử tàn ác, vô nhân đạo và hạ thấp nhân phẩm khác, bao gồm các lời thú tội bị ép buộc – đôi khi được phát sóng trên truyền hình – và các vụ xử tử giả."
Ông cho biết những cá nhân thuộc các dân tộc thiểu số và tôn giáo thiểu số đã đối mặt với nguy cơ đặc biệt cao.
"Hàng chục tù nhân đã bị chuyển đến các địa điểm không xác định mà không có thông tin gì về số phận của họ, trong đó có luật sư nhân quyền Nasrin Sotoudeh," ông nói.
Turk cho biết sức khỏe của nhà hoạt động đoạt giải Nobel Hòa bình Narges Mohammadi được cho là đang ngày càng xấu đi sau khi bà bị nhồi máu cơ tim, và tình trạng sức khỏe của bà càng trở nên phức tạp hơn bởi các bệnh mãn tính sẵn có do bị bắt giam.
Turk cho biết tại Nhà tù Chabahar ở đông nam Iran, lực lượng an ninh được cho là đã giết chết ít nhất năm người và làm bị thương 21 người sau khi đối đầu với những người biểu tình phản đối việc ngừng phân phát thực phẩm kéo dài. Ông cho biết thêm hai người bị giam giữ đã chết trong tù tại một nhà tù khác, với các dấu hiệu cho thấy họ đã bị tra tấn. – Rappler.com


